اسکن کلیه برای تشخیص و ارزیابی بیماری‌های کلیه مورد استفاده قرار می‌گیرد. برخی از اندیکاسیون‌های اسکن کلیه در پزشکی هسته ای عبارتند از:

1)      تشخیص عفونت کلیه: اسکن کلیه می‌تواند در تشخیص عفونت‌های کلیه مفید باشد و به تصویربرداری مناطق آسیب دیده کمک کند.
2)      ارزیابی عملکرد کلیه: این اسکن می‌تواند به ارزیابی عملکرد کلیه و تشخیص مشکلات عملکردی مرتبط با آنها کمک کند.
3)      تشخیص سنگ کلیه: اسکن کلیه ممکن است در تشخیص سنگ‌های کلیه و مشاهده موقعیت و اندازه آنها مفید باشد.
4)      تشخیص افزایش فشار خون ناشی از بیماری عروق  کلیوی.
5)      تشخیص انسداد مجاری ادرار
6)      بررسی کلیه پیوندی

از داروهای متفاوت جهت اسکن کلیه با اهداف فوق انجام می شود.
 
یک نوع از این اسکن ها که به بررسی جریان خون کلیه می پردازد، در بیماران پر فشاری خون است که به علت تنگی عروق کلیه دچار پر فشاری خون شده اند.
این اسکن 2 مرحله ای که با و بدون قرص کاپتوپریل به بررسی جریان خون کلیه می پردازد.
 
در ادامه، توضیحات بیشتری درباره هر دو روش ارائه می‌دهیم:
 
1.      اسکن کلیه بدون کاپتوپریل:
آمادگی بیمار: قبل از اسکن کلیه بدون کاپتوپریل، بیمار نیازی به آمادگی خاصی ندارد. معمولاً نیازی به رعایت رژیم غذایی خاصی نیست و می‌تواند به طور معمولی غذا بخورد و مایعات مصرف کند.
 انجام اسکن: در این روش، بیمار به دستگاه اسکنر منتقل می‌شود و تصاویری از کلیه‌ها ایجاد می‌شود. این تصاویر نشان می‌دهند که چگونه خون به کلیه‌هامی رسد و عملکرد آنها چگونه است. این روش معمولاً برای بررسی عملکرد کلیه و تشخیص مشکلاتی مانند انسداد عروق کلیه استفاده می‌شود.
 
2.      اسکن کلیه با کاپتوپریل:
 آمادگی بیمار: قبل از اسکن کلیه با کاپتوپریل، بیمار باید با پزشک خود در مورد داروهایی که ممکن است مصرف کند، مشورت کند. کاپتوپریلیک داروی کاهنده فشار خون است و ممکن است تأثیری بر روی نتایج اسکن کلیه داشته باشد. در صورت لزوم، پزشک ممکن است تغییر در داروهای مصرفی بیمار اعمال کند.
انجام اسکن: در این روش، بیمار قبل از اسکن کلیه، کاپتوپریل را مصرف می‌کند، سپس بیمار به دستگاه اسکنر منتقل می‌شود و تصاویری از کلیه‌ها ایجاد می‌شود. این تصاویر نشان می‌دهند که چگونه خون به کلیه‌هامی رسدو عملکرد آنها چگونه است.
مهم است بدانید که هرگونه تغییر در داروهای مصرفی باید توسط پزشک معالج تعیین و راهنمایی شود. همچنین، در صورت داشتن هرگونه سوال یا نگرانی، بهتر است با پزشک خود در مورد جزئیات بیشتر صحبت کنید.

اسکن مجاری اشکی یک روش تصویربرداری پزشکی هسته‌ای است که برای تشخیص و ارزیابی … بیماری‌ها و اختلالات مجاری اشکی استفاده می‌شود. این اسکن با استفاده از مواد رادیواکتیو  صورت می گیرد.

انجام اسکن دینامیک (سریال اسکن) کلیه

اسکن دیگر کلیه که در پزشکی هسته ای انجام م ی شود، اسکن دینامیک کلیه است، که یک روش تصویربرداری جهت بررسی انسداد و عملکرد  بافت کلیه استفاده می‌شود.
در این روش، از یک ماده ردیاب (رادیوفارماکوتیکال) استفاده می‌شود که به ورید بیمار تزریق می‌شود.
این ماده ردیاب به کلیه منتقل می‌شود و تصاویری از عملکرد کلیه و وجود انسداد در آن می پردازد.

نکات قبل از انجام اسکن دینامیک کلیه:

رعایت رژیم غذایی:
*      هیچ آمادگی برای این اسکن وجود ندارد.
*      اگر لازم باشد مصرف هر دارویی را متوقف کنید، قبل از انجام اسکن با شما تماس گرفته خواهد شد.
*      برای این اسکن نیازی نیست ناشتا باشید، اگرچه از از بیمار خواسته می شود که قبل از انجام اسکن مایعات فراوان بنوشدمگر اینکه پزشک، او را از این امر منع کرده باشد.
 
بعد از آماده‌سازی بیمار، اسکن دینامیک کلیه انجام می‌شود.
در این روش، بیمار دراز می‌کشد و ماده ردیاب رادیواکتیو به خون بیمار تزریق می‌شود. سپس دستگاه اسکنر کلیه تصاویری از کلیه و عملکرد آن را ایجاد می‌کند.
با تحلیل تصاویر اسکن دینامیک کلیه، پزشک می‌تواند مشکلاتی مانند انسداد عروق کلیه، آسیب به بافت کلیه و نقاط ضعف عملکرد کلیه را تشخیص دهد. این اطلاعات به پزشک کمک می‌کند تا تشخیص درستی برای بیمار بگذارد و درمان مناسب را تجویز کند.
مهم است بدانید که اسکن دینامیک کلیه یک روش غیرتهاجمی است و معمولاً ایمن است. با این حال، در صورت داشتن هرگونه سوال یا نگرانی، بهتر است با پزشک خود در مورد جزئیات بیشتر صحبت کنید.
 
برخی از کنتراندیکاسیون‌های مربوط به اسکن کلیه عبارتند از:
1)      بارداری: در صورتی که بیمار باردار است، باید با پزشک خود در مورد امکان انجام اسکن کلیه مشورت کند، زیرا استفاده از مواد رادیواکتیو ممکن است برای جنین آسیب زا باشد.
2)      آلرژی به مواد رادیواکتیو: اگر بیمار آلرژی به مواد رادیواکتیو دارد، باید این موضوع را به پزشک خود اعلام کند.
3)      داروها: بیماران باید به پزشک خود اطلاع دهند که آیا در حال مصرف هر گونه دارویی هستند یا نه. برخی از داروها ممکن است بر تصاویر اسکن تأثیر بگذارند و باید قبل از اسکن متوقف شوند.
 
توصیه می‌شود که بیماران قبل از انجام هرگونه اسکن کلیه در مراکز پزشکی هسته‌ای، با پزشک خود در مورد جزئیات و نکات خاص مربوط به این اسکن مشورت کنند. همچنین، بیماران باید به طور کامل به دستورات پزشک خود عمل کنند و از اطلاعات لازم برای آمادگی قبل از اسکن کلیه پیروی کنند.

اسكن DMSA

كاربرد اسكن DMSA اسكن :

1.      تشخیص پیلونفریت (عفونت کلیه ها) و عوارض آن بر بافت کلیه.
2.      بررسی عوارض تخریبی سایر بیماریها (از جمله رفلاكس) بر روی کلیه ها.
3.      بررسی دقیق تر نقايص گزارش شده در سونوگرافي  .
4.      تعیین درصد کارآیی هر یک از کلیه ها به تفکیک ، نسبت به مجموع عملکرد هردو کلیه.
 
مراحل انجام اسكن DMSA
اسکن کلیهDMSA  یک آزمایش تصویربرداری تشخیصی است که عملکرد، اندازه، شکل و موقعیت کلیه ها را ارزیابی می کند و اسکار ناشی از عفونت های مکرر را تشخیص می دهد.
 DSMA (دیمرکاپتو سوکسینیک اسید) یک رادیو ایزوتوپ است که قبل از اسکن اماده سازی می شود.
مراحل انجام اسكن به این صورت است که، ابتدا راديودارو توسط پرتوکار هسته ای به صورت وریدی تزریق میشود و۲ الی ۴ ساعت بعد از تزریق ، تصویربرداری از زوایای مختلف انجام می شود.

نکته قابل توجه : در صورتیکه بیمار تصویربرداری با ماده حاجب (باریم) از دستگاه گوارش انجام داده باشد حداقل باید ۷۲ ساعت از انجام آن گذشته باشد.